Atatürk Havalimanı Millet Bahçesi Etkinlik Alanı’nda devam eden Rumeli, Balkan ve Trakya Tanıtım Günleri, kültür ve eğlencenin yanı sıra yakın tarihin en derin toplumsal hafızasına da ışık tutuyor. Resmi açılış gününde dernek stantlarını ziyaret eden Yaşam Medya Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Celal Karaali, aynı zamanda Rumeli Balkan Dernekleri Federasyonu’nda Yunanistan ve Batı Trakya’dan Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı olan Büyük Mübadele Derneği Başkanı Sabit Semiz ile kapsamlı bir söyleşi gerçekleştirdi.
"Ocaktaki Yemeğini, Kapı Üstündeki Anahtarını Bırakıp Savruldular"
2009 yılında kurulan ve 2014 yılında yeniden yapılanarak festivallerden kitap çalışmalarına kadar pek çok kültürel projeye imza atan Büyük Mübadele Derneği’nin temel misyonunu anlatan Sabit Semiz, 30 Ocak 1923 tarihli Lozan Antlaşması ek protokolüyle gerçekleşen nüfus mübadelesinin kelime anlamının "bedel ödenen" olduğuna dikkat çekti.
103 yıl önce yaşanan göçün büyük bir insani dram barındırdığını vurgulayan Semiz, şu ifadeleri kullandı:
"O bedel ödeyenlerin torunları olarak mübadele kültürünü unutturmamaya, geleneklerimizi yaşatmaya çalışıyoruz. İnsanlar doğdukları topraklardan bir gece ansızın ayrılmak zorunda kaldılar. Eşini, dostunu, saksıdaki çiçeğini, ocaktaki yemeğini, kapı üstündeki anahtarını ve atalarının mezarlarını bırakarak bilmedikleri bir coğrafyaya savruldular. Biz bugün site içinde evimizi değiştirsek bile alışmakta zorlanıyoruz. Derdimiz hem bu kültürü yaşatmak hem de o süreçte her iki toplumun çektiği büyük eziyetleri hatırlatmak."
"Her İki Toplum da Acı Çekti Ama İki Ulus Devlet Doğdu"
Mübadelenin yalnızca Türk tarafı için değil, Anadolu’dan göç eden Ortodoks Rumlar için de ağır bir yıkım olduğunu belirten Sabit Semiz, tarihsel sürece ilişkin çarpıcı tespitlerde bulundu:
"Türkiye gibi büyük bir coğrafyadan 1 milyon 200 bin Rum Ortodoks Yunanistan gibi küçük bir coğrafyaya; Yunanistan’dan da 500 bin Türk Türkiye’ye geldi. Onlar da gittikleri yerlerde çok büyük sıkıntılar yaşadılar. Oradaki kardeş derneklerimizle konuşuyoruz; onlara 1960’lara, 70’lere kadar 'Türk tohumu' denilmiş, kendi ırktaşları bile aralarına almamış. Mübadele her iki taraf için de büyük bir acıdır. Ancak şu gerçeği de görmek gerekir: Mübadele sonrasında her iki coğrafyada iki ulus devlet oluştu; Türkiye Cumhuriyeti Devleti ve Yunanistan Cumhuriyeti kuruldu."
Yunanistan’daki Kardeş Derneklerle Düğünlerde Buluşuyorlar: "Sadece Kına Eksik"
Yunanistan’daki mübadil dernekleriyle kurdukları "kardeş dernek" ilişkilerinin karşılıklı ziyaretlerle canlı tutulduğunu aktaran Semiz, iki halk arasındaki kültürel benzerlikleri anlattı:
"Orada ilişki kurduğumuz insanların çocuklarının, kızlarının düğünlerine defalarca davet edildim ve gittim. Aynı gelenek, her şey birebir aynı. Sadece kına gecesinde bizde gelinin eline kına yakılıyor, onlarda o yok. Onun dışında başından pirinç, bozuk para ve şeker atılması, kapıdan çıkarken kiremit kırılması, ortak şarkılar ve türküler her şey aynı. Onlar buraya geldiğinde biz ev sahipliği yapıyoruz, biz gittiğimizde onlar bizi gezdiriyor. Geçen gün yine buradaydılar."
"Gençleri Halk Danslarıyla Buluşturup Dünyaya Barış Mesajı Vereceğiz"
Gelecek dönemde Avrupa Birliği destekli ortak gençlik ve kültür projelerini hayata geçirmeyi hedeflediklerini belirten Başkan Sabit Semiz, "Oradan Yunanlı bir dans hocası gelip bizim gençlerimize dans öğretecek, biz de buradan bir hocamızı gönderip oradaki gençlere öğreteceğiz. Sonra 'iki yaka kol kola' diyerek omuz omuza sahneye çıkıp dünyaya barış mesajı vereceğiz" dedi.
Derneklerinin siyaset üstü bir duruşa sahip olduğunu vurgulayan Semiz, sözlerini şöyle noktaladı:
"Bizim derdimiz insanları ayrıştırmak değil. Tüzüğümüz doğrultusunda çalışıyoruz. Derneğimizin tek bir kırmızı çizgisi var: Türkiye Cumhuriyeti, ulus devlet yapımız, bayrağımız ve Mustafa Kemal Atatürk. Bunun dışında siyasetle işimiz hiç yok."




