Türkiye’de otoyol ve köprü geçişlerinde Hızlı Geçiş Sistemi (HGS) üzerinden uygulanan cezalar ve peş peşe açılan yüksek tutarlı icra dosyaları, hem vatandaşların hem de siyasetin en sıcak gündem maddelerinden biri haline geldi.
Sürücüler; HGS hesaplarında yeterli bakiye bulunmasına rağmen geçiş ücretlerinin tahsil edilmediğini, e-Devlet üzerinden yaptıkları sorgulamalarda borçlarını göremediklerini ve borçlarından ancak evlerine icra tebligatı ulaştığında haberdar olduklarını belirterek duruma tepki gösteriyor. Ekim ayında HGS borç sorgulama ve ödeme sisteminde yapılan değişikliklerin ardından Şikayetvar verilerine göre Karayolları Genel Müdürlüğü’ne yönelik şikâyetler yüzde 311, HGS’ye yönelik şikâyetler ise yüzde 24 artış gösterdi.
200 Bin Liralık Borç 4,5 Milyon Liraya Çıktı, Avukatın Hesabı Engellendi
Otoyol geçiş ücretlerine uygulanan dört kat cezanın kaldırılması amacıyla imza kampanyası başlatan Avukat Yunus Arı, sürücülerin mağduriyetlerini ve icra dosyalarını sosyal medya hesabından kamuoyuyla paylaştı. Arı’nın gündeme taşıdığı dosyalardan birinde, bir lojistik şirketinin yaklaşık 200 bin liralık otoyol geçiş borcunun ceza, faiz ve icra masraflarıyla 4,5 milyon liraya ulaşabileceği öne sürüldü.
Tartışmalar sürerken, Avukat Yunus Arı’nın X (eski adıyla Twitter) hesabının 14 Kasım tarihinde Türkiye’den erişime engellendiğinin ortaya çıkması kamuoyundaki tepkileri daha da artırdı.
Ali Mahir Başarır’dan İcra İsyanı: "700 Liralık Borç İçin 14 Bin Lira Ödedim"
Konuyu Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıyan YENİ Parti Grup Başkanvekili Ali Mahir Başarır, bizzat kendi başına gelen icra sürecini anlatarak mevcut uygulamaya sert tepki gösterdi. HGS’si olmasına rağmen e-Devlet’te görünmeyen 700 liralık köprü geçiş borcu nedeniyle evine icra kağıdı geldiğini belirten Başarır, şu ifadeleri kullandı:
"Otoyol köprülerde HGS... Bugün icradan geldim. HGS'yi ödemediğim için bir gün bana icra gelmiş. Hanım aradı, 'İcra kağıdı geldi eve, köprüden geçmişsin ödememişsin' dedi. e-Devlet'te falan benim haberim yok yani, benim HGS'm var. Ne kadar? 700 lira. İcra takibiyle birlikte 14 bin lira ödedim. Hadi ben ödüyorum, ya binlerce yurttaşımıza yazık değil mi? e-Devlet'te gözükmüyor."
Vatandaşların küçük borçlar yüzünden katlanan avukatlık ve icra masrafları altında ezildiğini vurgulayan Başarır, icra dosyalarındaki vekalet dağılımına ilişkin de iktidara çarpıcı sorular yöneltti:
"Bakın ilk hafta 1.000 liralık HGS borcu için ne ödüyorlar biliyor musunuz? Avukatlık ücreti maktu sabit 6 bin 500 lira. Bir haftadan sonra 9 bin lira icra harcı, tahsil harcı, ilam harcı falan filan... 900 lira, 1.000 lira için 14 bin lira ödüyorlar. Ya bu millete yazık değil mi? İnsanlarda para yok. Peki daha acısını söyleyeyim: Merkez Bankası'nı yöneten bu arkadaşa soruyorum, çünkü bana icra kağıdında oğlunun adını yolladılar. Oğlu bu işleri almış mı, avukatlık işlerini? Eski Bakan Hayati Yazıcı’ya soruyorum, eski İçişleri Bakanı’na da soruyorum; var mı böyle bir şey? Şimdi milleti bu şekilde icraya vereceksin, onu da AK Partili siyasetçilerin avukat olan çocuklarına vereceksin. Vallahi durum bir felaket, vallahi durum bir rezalet. Çıksın açıklasın, böyle bir şey varsa bu büyük bir rezalettir, bunun altında kalır iktidar."
Bakan Uraloğlu’ndan "İyileştirme" Sinyali: "Avukata ve Dört Kat Cezaya Gitmeden Ne Yapabiliriz Bakacağız"
Artan şikayetler ve kamuoyu tepkisinin ardından Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, HGS ceza ve tahsilat süreçlerinin yeniden değerlendirileceğini açıkladı. Basında ve sosyal medyada gündeme gelen şikayetleri yakından takip ettiklerini belirten Uraloğlu, borçların dört kat cezaya ve avukat takibine düşmeden çözülebilmesi için işletmecilerle bir araya geleceklerini duyurdu.
Bakan Uraloğlu, konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Avukata gitmeden, dört kat cezaya gitmeden daha ne yapabiliriz? Bunu da bir masaya oturup etraflıca değerlendirmiş olacağız" ifadelerini kullandı.
Şikayetlerdeki artışın temel nedenini geçiş kayıtlarının sorgulanma biçimindeki değişikliğe bağlayan Uraloğlu, önceki uygulamada herkesin herhangi bir plaka numarasını girerek gişe geçişlerini görebildiğini ancak Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK)’na yapılan bir başvurunun ardından plaka ile herkese açık sorgulamanın kaldırıldığını hatırlattı. Yeni sistemde geçiş kayıtlarının yalnızca ilgili plaka için yetkilendirilmiş kişilerce e-Devlet üzerinden sorgulanabildiği kaydedildi.
HGS Borcu Ne Zaman İcraya Gidiyor? İşte Mevcut Süreç
Bakan Abdulkadir Uraloğlu, mevcut sistemde ihlalli geçişlerin ödeme ve yasal takip takviminin nasıl işlediğini de adım adım paylaştı:
-
İlk 15 Gün: Geçiş ücretinin ilk 15 gün içinde ödenmesi halinde sürücüye herhangi bir ceza uygulanmıyor.
-
15 ile 45. Gün Arası: İlk 15 günlük sürenin ardından 45’inci güne kadar ödeme yapılırsa, geçiş ücretine bir kat ceza ekleniyor.
-
46. Günden İtibaren: 46’ncı günden sonra tebligat süreci devreye giriyor; vatandaşa bildirim yapılarak sürecin durdurulması amaçlanıyor. Yapılan tebligata rağmen ödeme veya başvuru yapılmaması durumunda dosya avukat takibine taşınıyor.




