Çalışma hayatının dışında kalarak ev içi emek, çocuk ve yaşlı bakımı üstlenen milyonlarca kadının sosyal güvenceye kavuşturulması amacıyla hazırlanan emeklilik modeli yeniden gündemin üst sıralarına taşındı. Düzenleme ile ev kadınlarının emeklilik için kendi bütçelerinden ayırmak zorunda kalacakları prim yükünün hafifletilmesi hedeflenirken, teklifin henüz yasalaşmadığı ve başvuru sürecinin başlamadığı vurgulanıyor.
Primlerin Üçte Birine Devlet Desteği Öngörülüyor
Gündemdeki modelin en dikkat çekici başlığını devlet katkısı oluşturuyor. Buna göre, ev kadınlarının isteğe bağlı sigorta kapsamında ödeyecekleri aylık emeklilik primlerinin üçte birinin devlet tarafından karşılanması planlanıyor.
Bu desteğin yasalaşarak hayata geçirilmesi halinde, kadınların emeklilik için cebinden çıkacak aylık prim tutarının önemli ölçüde düşmesi bekleniyor. Ancak söz konusu devlet katkısından kimlerin yararlanacağı, gelir veya evlilik süresi gibi özel şartların aranıp aranmayacağı ve uygulamanın hangi tarihte başlayacağı henüz kesinleşmiş değil.
TBMM’deki Tekliflerde Neler Yer Alıyor?
Ev kadınlarının sosyal güvenlik şemsiyesi altına alınması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulan kanun tekliflerinde de dikkat çekici başlıklar bulunuyor. Bu çalışmalarla, ev içinde verilen karşılıksız emeğin yanı sıra çocuk ve yaşlı bakımının sosyal güvenlik sistemi içerisinde değerlendirilmesi amaçlanıyor. Tekliflerde ev kadınlarının sigortalılık haklarının geliştirilmesi ve geçmişte sigortasız geçirilen dönemlere yönelik hakların ele alınması öne çıkarken, düzenlemelerin yürürlüğe girmesi için Meclis'teki yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor.
Ev Kadınları Mevcut Sistemde Nasıl Emekli Olabilir?
Yeni destek modeli henüz yürürlüğe girmemiş olsa da ev kadınlarının mevcut mevzuat kapsamında isteğe bağlı sigorta yoluyla emekli olabilmesi mümkün. Mevcut sistemden yararlanmak isteyenlerde şu şartlar aranıyor:
-
18 yaşını doldurmuş olmak,
-
Türkiye’de ikamet etmek,
-
Zorunlu sigortalı çalışmayı gerektiren bir işte çalışmamak,
-
Kendi sigortalılığı nedeniyle emekli aylığı almıyor olmak.
Başvurular Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) müdürlüklerinden ya da e-Devlet üzerinden kolaylıkla yapılabiliyor. Bu kapsamda ödenen primler ise 4B (Bağ-Kur) statüsünde değerlendiriliyor.
Emeklilik Yaşı ve Prim Gün Sayısı Netleşti mi?
Milyonlarca kadının beklediği yeni modelde emeklilik yaşı, tamamlanması gereken prim gün sayısı ve geçmişe dönük borçlanma koşulları henüz netlik kazanmadı. Kamuoyunda çocuk sayısına göre erken emeklilik imkânı tanınması veya evde geçirilen yılların doğrudan prim gününe sayılması yönünde güçlü beklentiler bulunuyor. Düzenlemenin tüm ayrıntıları, Meclis'teki çalışmaların tamamlanıp resmi şartların yayımlanmasıyla kesinleşecek.




