31 Mart 2024 yerel seçimlerinin ardından kapandığında ortaya çıkan siyasi harita ile bugün belediyelerde oluşan tablo aynı değil.
CHP, 31 Mart yerel seçimlerinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi ile birlikte 27 belediye başkanlığı kazandı. 39 ilçe belediyesinin 26’sında CHP adayları kazanırken, 13 ilçede AK Parti adayları belediye başkanlığını elde etti.
Seçimlerin ardından oluşan İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi’nde CHP 185, AK Parti 129, MHP ise 2 üye ile temsil edildi. CHP böylece İBB Meclisi’nde çoğunluğu elde etti.
Ancak seçim gecesinin ardından İstanbul’un yerel siyasetinde yeni bir dönem başladı.
Esenyurt’la başlayan operasyon ve soruşturma süreci, Beşiktaş ve Şişli’deki gelişmelerle devam etti. Beykoz’da da seçilmiş belediye başkanı hakkında tutuklama kararı verildi.
Görevden uzaklaştırılan başkanların yerine yapılan başkanvekili seçimleri ise bazı ilçelerde belediye meclislerinde siyasi aritmetiği kritik hale getirdi.
Bir yandan belediye başkanları görevlerinden uzaklaştırılırken diğer yandan başkanvekilliği seçilen isimler ve parti değişiklikleri yaşandı.
Bayrampaşa’da dört CHP’li meclis üyesinin istifası, iktidarın dört CHP’li meclis üyesinin AK Parti’ye geçmesi meclis dengesini değiştirdi.
Tuzla ve Çekmeköy’de ise değişim doğrudan seçilmiş belediye başkanlarının CHP’den ayrılarak AK Parti’ye geçmesiyle yaşandı.
Şile’de ise seçilmiş başkan görevden uzaklaştırılmadı, fakat süreçte istifa ederek göreve gelen isim AK Parti’ye geçti.
Böylece 31 Mart 2024’te sandıktan çıkan siyasi tablo, yaklaşık 30 ayda yerini adli süreçler, görev değişiklikleri, başkanvekilliği seçimleri ve parti değişiklikleriyle yeniden şekillendi.
ESENYURT’LA BAŞLAYAN SÜREÇ
İstanbul’daki değişimin ilk adımı Esenyurt’ta atıldı. 31 Mart 2024’te CHP’den Esenyurt Belediye Başkanı seçilen Ahmet Özer, 30 Ekim 2024’te yürütülen soruşturma kapsamında tutuklandı ve görevden uzaklaştırıldı.
Esenyurt Belediyesi’ne kayyum atanmasıyla birlikte, 31 Mart gecesi CHP’ye geçen belediyelerden biri değişmiş oldu. Özer’in tutuklanmasından sonraki süreç, sonraki aylarda İstanbul’daki diğer CHP’li belediyelere uzanacak operasyonların devamı etti.
BEŞİKTAŞ’TA BAŞKAN TUTUKLANDI
Esenyurt’un ardından operasyonların ikinci önemli adresi Beşiktaş oldu. Beşiktaş Belediye Başkanı Rıza Akpolat, Ocak 2025’te yürütülen soruşturma kapsamında gözaltına alındı ve tutuklandı.
Akpolat’ın tutuklanmasının ardından Beşiktaş Belediyesi’nde seçim sonrasında seçilmiş başkanın adli süreç nedeniyle görevden uzaklaştırıldığı ikinci dönem başladı.
Beşiktaş’taki süreç, İstanbul’da yerel yönetimlere yönelik operasyonların birden fazla CHP’li belediyeye yayıldığı dönemin önemli başlıklarından biri oldu.
ŞİŞLİ’DE KAYYUM DÖNEMİ
Mart 2025’te ise Şişli Belediye Başkanı Resul Emrah Şahan tutuklandı ve görevden uzaklaştırıldı.
Şahan’ın görevden uzaklaştırılmasının ardından Şişli Belediyesi kayyum yönetimine geçti.
Böylece 31 Mart 2024’te CHP’nin kazandığı Şişli’de de seçim gecesinin ardından yönetime kayyum atanmış oldu.
BEYKOZ: BAŞKAN TUTUKLANDI, BAŞKANVEKİLİ AK PARTİ’YE GEÇTİ
Beykoz’da da 31 Mart 2024’te sandıktan CHP çıktı.
CHP adayı Alaattin Köseler, AK Parti adayı Murat Aydın karşısında seçimi kazanarak Beykoz Belediye Başkanı oldu.
Ancak Beykoz’da da seçim gecesinin ardından siyasi tablo değişti.
Alaattin Köseler, Beykoz Belediyesi’ne yönelik “ihaleye fesat karıştırma” ve “suç işlemek amacıyla örgüt kurma” iddiaları üzerine başlatılan soruşturma kapsamında 27 Şubat 2025’te gözaltına alındı, 3 Mart 2025’te tutuklandı, 4 Mart’ta ise İçişleri Bakanlığı tarafından görevden uzaklaştırıldı.
Köseler’in görevden uzaklaştırılmasının ardından Beykoz Belediye Meclisi başkanvekili seçimi için toplandı.
CHP’nin adayı Özlem Vural Gürzel, 10 Mart 2025’te yapılan seçimde başkanvekili seçildi.
Ancak Beykoz’daki siyasi değişim bununla sınırlı kalmadı.
Gürzel, Eylül 2025’te CHP’den istifa etti. Bir süre sonra da AK Parti’ye katılan Gürzel’in rozetini Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan taktı.
Böylece Beykoz’da 31 Mart 2024’te CHP’nin kazandığı belediyede önce seçilmiş belediye başkanı tutuklanarak görevden uzaklaştırıldı, ardından onun yerine CHP’den seçilen başkanvekili partisinden ayrılarak AK Parti’ye geçti.
Beykoz’daki süreç, İstanbul’da seçim sonrasında yaşanan değişimin yalnızca belediye başkanlarının görevden uzaklaştırılmasıyla sınırlı kalmadığını; başkanvekilliği ve parti değişikliklerinin de belediyelerin siyasi rengini değiştirebildiğini göstermesi bakımından önemli bir örnek oldu.
OPERASYONLARIN ARDINDAN MECLİS ARİTMETİĞİ ÖNE ÇIKTI
İstanbul’daki değişim yalnızca belediye başkanlarının tutuklanması veya görevden uzaklaştırılmasıyla sınırlı kalmadı. Başkanların görevlerinden uzaklaştırıldığı ilçelerde belediye meclisleri, yeni başkanvekilini belirleyen makam haline geldi.
Bu noktada seçim gecesinde oluşan meclis aritmetiği kritik önem kazandı. Bazı ilçelerde belediye başkanlığı CHP’de olmasına rağmen meclis çoğunluğu farklı bir siyasi partideydi.
Bazı ilçelerde ise seçim gecesinde CHP’nin sahip olduğu çoğunluk, sonraki süreçte meclis üyelerinin istifaları veya parti değişiklikleriyle değişti. Gaziosmanpaşa, Gaziosmanpaşa, Üsküdar ve Adalar bu çoğunluğun en somut örnekleri oldu.
BAYRAMPAŞA: 22’DEN 18’E
31 Mart 2024’te CHP adayı Hasan Mutlu, Bayrampaşa Belediye Başkanı seçildi. Aynı seçimde 37 üyeli belediye meclisinde CHP 22, AK Parti 12, MHP ise 3 üye çıkardı.
CHP böylece hem belediye başkanlığını hem de belediye meclisindeki çoğunluğu elde etti. Ancak sonraki süreçte CHP grubunda yaşanan istifalar meclis aritmetiğini değiştirdi.
CHP’li meclis üyeliğinden Lütfü Kadıoğlu, Sabri Bayraktar, Tarkan Yılmaz ve Selim Kaan partisinden istifa etti.
Dört üyenin CHP’den ayrılmasıyla CHP’nin belediye meclisindeki sandalye sayısı 22’den 18’e geriledi. Dört isim de bağımsız olarak mecliste kaldı.
Böylece Bayrampaşa Belediye Meclisi’nde tablo 18 CHP, 12 AK Parti, 3 MHP ve 4 bağımsız üyeye dönüştü.
Hasan Mutlu’nun görevden uzaklaştırılmasının ardından belediye meclisi başkanvekili seçmek üzere toplandı.
İlk seçimde CHP’nin adayı İbrahim Kahraman ile AK Parti’nin adayı İbrahim Akın yarıştı.
Adayların salt çoğunluğu bulamaması üzerine dördüncü turda İbrahim Kahraman başkanvekili seçildi.
Ancak AK Parti’nin itirazı ve sonrasında yürütülen hukuki sürecin ardından seçim yenilendi.
Yenilenen seçimde AK Parti’nin adayı İbrahim Akın 19, CHP’nin adayı Recep Öztürk 18 oy aldı.
Böylece 11 Mart 2025’te CHP’nin hem belediye başkanlığını hem de 22 üşeyle meclis çoğunluğunu kazandığı Bayrampaşa’da, yasal süreç, istifalar, tutuklama ve değişen meclis aritmetiği başkanvekilliği seçiminin sonucunu da değiştirdi.
GAZİOSMANPAŞA: BAŞKAN CHP’DEN, ÇOĞUNLUK CUMHUR İTTİFAKI’NDAN
Gaziosmanpaşa’da 31 Mart 2024’te CHP adayı Hakan Bahçetepe belediye başkanı seçildi.
Ancak belediye meclisindeki tablo farklıydı.
37 üyeli mecliste CHP 16, AK Parti 18, MHP ise 3 üyeye sahipti.
AK Parti ve MHP’nin toplam sandalye sayısı 21’e ulaşıyordu.
Bahçetepe’nin görevden uzaklaştırılmasının ardından yapılan başkanvekilliği seçiminde AK Parti’nin adayı Eray Karadeniz ile CHP’nin adayı Murat Topaloğlu yarıştı.
Üçüncü turda Eray Karadeniz 21, Murat Topaloğlu 16 oy aldı.
Böylece Gaziosmanpaşa’da 31 Mart’ta CHP’nin kazandığı belediye başkanlığı, sonraki süreçte meclisteki 21 üyeli Cumhur İttifakı’nın çoğunluğun başkanvekilliği seçimine yansıtmasıyla farklı bir yönetim tablosuna dönüştü.
ÜSKÜDAR: 27-18’DEN YENİ ARİTMETİĞE
Üsküdar, İstanbul’daki siyasi değişimin en dikkat çekici örneklerinden biri oldu.
31 Mart 2024’te CHP adayı Sinem Dedetaş belediye başkanı seçildi. Belediye meclisinde ise CHP 27, AK Parti 18 üşeyle temsil ediliyordu.
CHP hem belediye başkanlığında hem de mecliste çoğunluğunu elde etmişti. Dedetaş’ın tutuklanarak görevden uzaklaştırılmasının ardından başkanvekilliği seçimi yapıldı.
İlk seçimde CHP’den adayı Sibel Tan Çetinkaya başkanvekili seçildi. Ancak AK Parti’nin itirazı ve mahkemenin yürütmeyi durdurma kararı üzerine seçim tekrarlandı.
Tam bu sırada Üsküdar’daki meclis aritmetiği değişti.
DÖRT CHP’Lİ AK PARTİ’YE GEÇTİ
Aralarında belediye meclis üyelerinin de bulunduğu dört üye CHP’den istifa ederek AK Parti’ye katıldı. Bu isimler Ahmet Şen, Bülent Aydan, Aydın Hüseyin Kınacı ve Tabela Düz oldu.
Dört üyenin AK Parti’ye geçmesiyle CHP’nin sandalye sayısı 27’den 23’e geriledi. AK Parti’nin sandalye sayısı 18’den 22’ye yükseldi. MHP’nin 3 sandalyesiyle birlikte Cumhur İttifakı’nın toplam sandalye sayısı 25’e ulaştı.
Böylece 31 Mart gecesinde CHP’nin 27-18 üstünlüğüyle başlayan Üsküdar Belediye Meclisi’nde çoğunluk değişmiş oldu. Ancak süreç bunula da kalmadı.
BU KEZ MECLİS ÜYELERİ TUTUKLANDI
Başkanvekilliği seçiminin yenilenmesi öncesinde adli süreç bu kez belediye meclis üyelerine de uzandı.
CHP’li Üsküdar Belediye Başkanvekili Dündar ve Belediye Meclis Üyesi Amine Cansu Çelik tutuklandı.
Ardından İBB ve Üsküdar Meclis Üyesi Meclis Üyesi Ekrem Baki de tutuklandı.
Böylece başkanvekilliği seçimi öncesinde oy kullanabilecek üyelerin sayısı yeniden değişti.
5 Eylül’de yapılması planlanan başkanvekilliği seçimi yeterli çoğunluk sağlanamadığı için gerçekleştirilemedi ve 8 Eylül’e ertelendi.
8 Eylül’de yenilenen seçimde AK Parti’nin adayı Dündar Ziya Çiltekin, CHP’nin adayı Sibel Tan Çetinkaya ile karşı karşıya geldi.
Çiltekin 23 oy, Çetinkaya 16 oy aldı. Böylece Dündar Ziya Çiltekin başkanvekili seçildi.
Üsküdar’da 31 Mart 2024’te CHP’nin 27-18 üstünlüğüyle başlayan süreç; dört CHP’li meclis üyesinin AK Parti’ye geçmesi, 04 CHP’li meclis üyesinin tutuklanması ve başkanvekilliği seçiminin sonucuyla birlikte farklı bir görünüme dönüştü.
ADALAR: İKİ BAZEN ON’DAN BÜYÜKTÜR
Adalar’da 31 Mart 2024’te CHP adayı Ali Ercan Akpolat belediye başkanı seçildi.
Seçim sonrasında CHP belediye meclisinde açık çoğunluğa sahipti.
Akpolat’ın tutuklanarak görevden uzaklaştırılmasının ardından başkanvekilliği süreci başladı.
Başkanvekili Moline Pamuk’un görevden ayrılmasının ardından yeniden seçim yapılması gündeme geldi.
Bu süreçte meclisteki üyelik değişiklikleri ve bazı üyelerin oy kullanmaması, seçimdeki aritmetiği değiştirdi.
23 Eylül’de yapılan başkanvekilliği seçiminde AK Parti’nin adayı Kemal Tekiray ile CHP’nin adayı Aliye Ekiz yarıştı.
Seçimi Tekiray 5, Ekiz ise 4 oy aldı.
Son turda verilen 5 oyun tamamını alan Kemal Tekiray başkanvekili seçildi.
Böylece Adalar’da da 31 Mart 2024’te CHP’nin kazandığı belediyede yönetim; adli süreçte AK Parti adayının başkanvekili seçilmesiyle değişti.
TUZLA: SEÇİLMİŞ BAŞKAN AK PARTİ’YE GEÇTİ
İstanbul’daki değişimin bir diğer ayağı ise doğrudan belediye başkanlarının parti değiştirmesi oldu.
Tuzla’da 31 Mart 2024’te CHP’den seçilen Eren Ali Bingöl, görev süresi devam ederken CHP’den istifa ederek AK Parti’ye katıldı. Bingöl, hakkındaki iddialara ve soruşturma sürecine rağmen görevinden ayrılmadan doğrudan AK Parti’ye geçmiş oldu.
Bu örnekte belediye başkanlığı değişmedi veya başkanvekilliği seçimi yapılmak zorunda kalmadı. Doğrudan seçilmiş belediye başkanının siyasi parti kimliği değişti.
ÇEKMEKÖY: BAŞKAN PARTİ DEĞİŞTİRDİ
Çekmeköy’de de benzer bir süreç yaşandı. 31 Mart 2024’te CHP’den seçilen Orhan Çerkez, daha sonra CHP’den ayrılarak AK Parti’ye katıldı.
Böylece Çekmeköy’de de 31 Mart gecesinde CHP adına kazanılan belediye başkanlığı, görevdeki başkanın parti değiştirmesiyle AK Parti’ye geçti.
Tuzla ve Çekmeköy’deki örnekler, diğer ilçelerden farklı olarak, siyasi değişimin seçilmiş belediye başkanının görevden alınmasıyla değil, görevdeki başkanın parti değiştirmesiyle yaşandığını gösterdi.
ŞİLE: VEKİL ASİLE FİKRİNİ SORMADI
Şile’de ise süreç Tuzla ve Çekmeköy’den farklı gelişti.
31 Mart 2024’te CHP’den seçilen Belediye Başkanı Özgür Kabadayı görevden uzaklaştırılmadı.
Kabadayı’nın yerine başkanvekili olarak Saci Terzi görev aldı.
Terzi daha sonra CHP’den istifa ederek AK Parti’ye geçti.
Seçilmiş belediye başkanı görevinin başındayken, görevlendirilen başkanvekilinin partisinden ayrılarak AK Parti’ye geçmesi Şile’de farklı bir durum ortaya çıkardı.
İBB MECLİSİ'NDE DE ARİTMETİK DEĞİŞTİ
Belediyelerdeki değişimin etkisi İBB Meclisi’ne de yansıdı.
31 Mart 2024 seçimlerinin ardından İBB Meclisi’nde CHP 185, AK Parti 129, MHP ise 7 üyeyle temsil ediliyordu.
Sonraki dönemde yaşanan parti değişiklikleri, istifalar, tutuklamalar ve üyelerin değişmesiyle birlikte meclisteki sandalye dağılımı da değişti.
Eylül 2026 itibarıyla güncel dağılım 154 CHP, 116 AK Parti, 8 MHP, 7 Zafer Partisi ve 3 bağımsız üye şeklindedir.
Böylece 2024 seçimleri sonrasında CHP’nin 185 üyeyle sahip olduğu meclis çoğunluğu, yaklaşık 30 ayda gerçekleşen değişim ve parti değişiklikleriyle farklı bir aritmetiğe dönüştü.
30 AYDA NE DEĞİŞTİ?
-
31 Mart 2024 gecesinde İstanbul’da CHP, İBB dahil 27 belediye başkanlığı kazandı.
-
Yaklaşık 30 ay sonra ise belediyelerdeki siyasi tablo seçim gecesindeki haliyle aynı değil.
-
Esenyurt’ta Ahmet Özer’in tutuklanması ve görevden uzaklaştırılmasıyla başlayan süreç, Beşiktaş ve Şişli’deki operasyonlarla devam etti. Beykoz’da seçilmiş belediye başkanı Alaattin Köseler tutuklandı.
-
Bazı ilçelerde başkanların görevden uzaklaştırılmasıyla belediye meclisleri başkanvekillerini belirlemek üzere devreye girdi.
-
Gaziosmanpaşa’da 21-16’lık meclis aritmetiği başkanvekilliği seçiminin sonucunu belirledi.
-
Bayrampaşa’da dört CHP’li meclis üyesinin istifasıyla CHP’nin sandalye sayısı 22’den 18’e düştü. Yenilenen başkanvekilliği seçiminde AK Parti’nin adayı İbrahim Akın başkanvekili seçildi.
-
Üsküdar’da Sinem Dedetaş’ın görevden uzaklaştırılması ve meclis üyelerindeki değişikliklerin ardından yapılan son seçimde AK Parti’nin adayı Kemal Tekiray başkanvekili seçildi. Bütün bunlara Tuzla ve Çekmeköy’de seçilmiş CHP’li belediye başkanlarının AK Parti’ye geçmesi eklendi. Şile’de ise başkanvekilinin yerine gelen başkanvekili de AK Parti’ye katıldı.
-
İBB Meclisi’nde de 2024 seçiminde oluşan tablo 185 CHP, 129 AK Parti ve 2 MHP’li yapı değişti.
SANDIKTAN SONRA DEĞİŞEN TABLO
İstanbul’da 31 Mart 2024’te sandıktan çıkan sonuç ile bugün belediyelerde oluşan yönetim tablosu arasındaki fark, tek bir gelişmenin sonucu olmadı.
Tutuklamalar ve görevden uzaklaştırmalar bazı belediyelerde seçilmiş başkanların yerine başkanvekillerinin geçmesine yol açtı. Bazı ilçelerdeki meclisler içerisindeki istifalar ve parti değişiklikleri, bazı ilçelerde ise doğrudan seçilmiş başkanların parti değiştirmesi etkili oldu.
Tuzla ve Çekmeköy’de seçilmiş belediye başkanlarının parti değiştirmesi, Şile’de ise başkanvekilinin AK Parti’ye geçmesi ile belediyelerin siyasi kimliği doğrudan değişmiş yansıdı.
Gaziosmanpaşa, Bayrampaşa, Üsküdar ve Adalar’da ise meclis aritmetiği ile başkanvekilliği seçimleri arasındaki ilişki öne çıktı.
Böylece İstanbul’un 31 Mart 2024 seçim gecesinde ortaya çıkan tablo, yaklaşık 30 ay içinde seçim sonuçlarının dışında gelişen adli süreçler, görev değişiklikleri, meclis aritmetiğindeki değişimler ve parti geçişleriyle yeniden şekillendi.
30 ay önce sandıkta oluşan tablo ile bugün belediyelerde ortaya çıkan tablo arasındaki farkı belirleyen yalnızca seçim sonuçları olmadı; seçim sonrasında yaşanan hukuki ve siyasi gelişmeler de İstanbul’un yeni yönetim haritasını çizdi.
